Kako izgleda IT sektor u Srbiji?

7 dec

Prvo veliko istraživanje domaće dev zajednice završena je u ponedeljak sa više od 1600 popunjenih upitnika. Pružiće nam odgovore na pitanja koja nas sve zanimaju, i u ovom tekstu ćemo predstaviti neke koji su nam u prvi mah djelovali najzanimljivije.

Za početak, zanimljivo je da je broj programera koji se smatraju seniorima, mediorima i juniorima koji su popuniri anketu skoro potpuno izjednačen (31, 34 i 35%), kao i da su svega (ili čak?) 11% ispitanika žene. Najveći broj ispitanika bio je iz Beograda (56%), zatim iz Novog Sada (24%), a 7% ih je bilo iz Niša.

U kojim jezicima i na kojim platformama radimo?

U okviru pitanja za anketu developeri su označavali svaki jezik i tehnologije u kojima su radili do sada, a na prvom mjestu se očekivano nalazi HTML/CSS, nakon kojeg slijedi JavaScript i SQL. Više od polovine developera radilo je u PHPu, a sličan broj i u Javi. Najmanje je zastupljena Scala i oba jezika za iOS — Swift i malo popularniji Objective-C.

Najveći broj developera (75%) dominatno radi za web platforme, 17% za standalone, a svega 8% za mobilne uređaje.

Kada je riječ o jezicima u kojima bi developeri voljeli da rade u budućnosti, prva četvorka ostaje nepromenjena, ali sa skoro duplo nižim procentima, a generalni utisak je da se biraju uglavnom jezici u kojima programeri već rade. Najmanje poželjan jezik je ovaj put C, sa kojima je ranije radilo 17% ispitanika.

Alati koji se koriste

Čak 75% programera koristi nešto za verzionisanje koda i to je u najvećoj mjeri Git (89%). Mnogi paralelno sa njim koriste i SVN ili Mercurial.

Kada su editori koda u pitanju, u skoro identičnim procentima se koriste Sublime, Visual Studio i Eclipse, dok je četvrto mjesto zauzeo PHP Stormom, koji PHP developeri skoro uniformno koriste, nakon kojeg sa 17% slede InteliJ i Netbeans.

Najpopularniji operativni sistem je Windows, na kome radi 70% domaćih developera, dok 44% koristi Linux, a 25% MacOS.

Obrazovanje

Više od 50% developera ima visoku školsku spremu, od čega su samo dvije trećine sa nekih od tehničkih fakulteta. Skoro 30% ispitanika je nekada studiralo ili još uvijek studira, a 13% ima završenu višu školu.

Činjenica da više od polovine developera nema relevantno fakultetsko obrazovanje uklapa se i sa globalnom statistikom, a samim tim ne čudi podatak i da je formalno obrazovanje ocjenjeno sa 2.69/5 kao sredstvo za sticanje znanja o programiranju (mada treba uzeti sa rezervom, jer su ocjene davali svi ispitanici, a ne samo oni sa završenim fakultetom). Jedinu nižu od te su dobili raznorazni kursevi i obuke na koje su domaći developeri išli. Najvrijednije za dobijanje znanja ocjenjeno je samostalno učenje i praksa (4,73/5), za kojom vrlo brzo ide i učenje uz iskusnije kolege (4,15/5).

U prilog ovim  pokazalo je da posjedovanje relevantne diplome ne utiče mnogo ni na platu developera.

Imajući u vidu ove podatke, ne čudi i prijatno iznenađuje to što je u posljednjih mjesec dana čak 30% ispitanika pročitalo knjigu o svojoj struci, 68% pogledalo video tutorijal, 29% posetilo programerski događaj, a 12% pohađalo kurs.

Što se tiče sertifikata za tehnologije kojima se domaći developeri bave, njih 22% poseduje jedan ili više i iako u većini procenjuju da nisu imali uticaja na njihovo zaposlenje ili platu, podaci su malo drugačiji.

Angažmani i zaposlenje

Od ispitanih developera, 60% njih je zaposleno, 15% su frilenseri, 13% vlasnici svoje firme i 12% su nezaposleni (uglavnom oni koji su još uvijek studenti).

Više od 70% ispitanih developera radi na open-source projektima, na kojima provode 4 ili manje sati nedeljno i koji su dominantno postavljeni na GitHubu (72%).

Što se tiče frilensera— najveći broj klijenata dolazi im iz Sjeverne Amerike i Zapadne Evrope, a do klijenata dolaze najviše preko onlajn platformi (41%) i preko preporuke (37%), dok 17% njih uglavnom radi za iste klijente. UpWork je najpopularnija platforma na kojoj tačno polovina developera ima nalog.

Developeri koji su vlasnici svojih firmi, prije preduzetništva su najčešće bili dio neke druge firme (69% njih) i dominantno se bave servisnim biznisom (80%). 82% njih zarađuje (tj. određuje sebi platu) više od 1000EUR, 63% više od 1500, a 20% više od 3000EUR.

Zaposleni koji su popunjavali anketu su dominantno članovi tima (73%), 19% njih su vođe timova, dok 5% ima jednu od vodećih uloga u kompaniji. Više od polovine njih ne radi ništa “sa strane”, van posla (63%), a od onih koji rade, većina tome posvećuje manje od 5 sati nedjeljno.

Skoro polovina kompanija (47%) u kojima anketirani rade u domaćem su vlasništvu, 15% u mješovitom domaćem-stranom, a poreklo klijenata firme je u pozamašnoj većini strano (80%).

Više od polovine developera nije plaćeno za prekovremeni rad (59%), a od pogodnosti na poslu ubjedljivo najučestalije je fleksibilno radno vreme.

Što se tiče plaćanja zaposlenih, 65% njih je zaposleno na tradicionalni način, preko Ugovora u radu, 17% je angažovano preko preduzetničke agencije. U prilično zanemarljivim procentima su oni koji su plaćeni bez ikakve prijave, ili preko Ugovora o djelu, autorskog ugovora, virtuelnih računa i sl.

Dominantan razlog za promjenu radnog mjesta iz ugla domaćih developera bila je želja za sticanjem novih znanja i iskustava, a viša plata je na drugom mjestu.

Ono što ste čekali — plate

Prosječna neto plata developera u Beogradu je 1296,3 evra, dok su u Novom Sadu i Nišu za približno 200 evra niže — 1083,7 i 1072 evra. Kada ova tri velika grada izbacimo iz računice, prosječna neto plata programera u unutrašnjosti je 922 evra, a na nivou cijele zemlje je 1225€.

Razlike u platama seniora su malo drugačije — Beograd: 1871, Novi Sad: 1623, dok je ostatak Srbije prilično izjednačen sa Nišem — 1408 i 1403 evra. Seniorima i mediorima u ovoj analizi smatraju se oni koji su se tako samostalno opisali, a u narednim koracima ćemo se malo detaljnije baviti time ko je to zapravo.

Kod mediora opet nailazimo na slične plate na nivou Niša i Novog Sada i za 150 evra od njih višu prosečnu platu u Beogradu (1134 evra).

Kod juniora je rezultat zanimljiviji — oni u Novom Sadu su najplaćeniji sa prosječnom platom od 917 evra, za njima su početnici iz Beograda sa platom od 752 evra, dok u Nišu imaju 583, što je približno prosjeku za ostatak Srbije.

Zanimljiva je i značajna razlika u platama između developera i developerki — prosječna neto plata muškarca je 1265 evra, a žena tačno 300 evra niža — 965.

Takođe, istraživanje je pokazalo da su zaposleni u kompanijama čije je vlasništvo u potpunosti stranog porijekla znatno bolje plaćeni od onih u kojima ima domaćih vlasnika.

Od ispitanika koji nisu već preduzetnici, čak 41% njih planira da pokrene sopstveni biznis, a 36% bi to uradilo ako se pojavi dobra prilika. Od budućih preduzetnika, čak 70% razmišlja o planiranju startapa, tj. proizvoda okrenutog globalnom tržištu, dok 27% njih planira servisni biznis.

Od zaspolenih developera, 8% već radi sa strane na pokretanju svog biznisa, i opet u većini slučajeva je u pitanju startap.

U narednim danima nastojaćemo da dublje analiziramo i uporedimo različite aspekte ove ankete, a pozivamo vas da nam u komentarima i sami predložite informacije koje smatrate relevantnim, a nisu obuhvaćeni u ovom prvom koraku.

Podsjećamo još jednom da je ovo istraživanje pokrenulo zajedno 15 različitih IT organizacija: Agile Coaching Serbia, DaFED, Drupal Srbija, Hadoop Srbija, HeapSpace, Honorarci.rs, IT Serbia Podcast, JS Belgrade, LevelUp, PHP Srbija, Silicone Drinkabout, Startit, Unity Srbija, WP SrbijaWebinarium. Učestvovali smo svi zajedno u sastavljanju pitanja i distribuciji ankete, a kako planiramo ovo da ponovimo u narednih godinu dana i krenemo da dobijamo i pregled trendova, znači nam i svaka sugestija na sama pitanja i predmete analize.

Za dalje analize, želimo da dobijemo povratnu informaciju od vas — šta bi bilo zanimljivo za uporediti i izanalizirati?

Možete pogledati ili preuzeti cio dataset na ovoj stranici.

Startit.rs

 

 

 

 

(Visited 264 times, 1 visits today)
Podijelite članak:
Share on Facebook
Facebook
Tweet about this on Twitter
Twitter

Comments